Argoda “Ot Yoldurmak” Ne Demek? Merak Edilen Bir İfade Üzerine
Hepimizin bir şekilde duyduğu ama tam anlamıyla ne anlama geldiğini bazen çözemediği bazı argolar vardır. “Ot yoldurmak” da onlardan biri. Belki de arkadaşlar arasında sıkça duyduğunuz ama kafanızda soru işaretleri bırakacak kadar garip olan bu ifadeyi, biraz daha derinlemesine incelemeye ne dersiniz? Bugün, Eskişehir’deki üniversite yaşamımdan örnekler vererek, “ot yoldurmak” ifadesinin aslında ne anlama geldiğini ve nasıl kullanıldığını açıklayacağım.
“Ot Yoldurmak” Ne Demek? Argo Sözlükteki Yeri
“Ot yoldurmak” ifadesi, Türkçede halk arasında kullanılan, genellikle gençler arasında yaygın olan bir argo ifadedir. Bu ifadenin anlamı ise aslında oldukça basittir: Birine faydalı olmak, onun işini kolaylaştırmak veya ona yardım etmek. Fakat burada dikkat edilmesi gereken önemli bir şey var; “ot yoldurmak” bazen biraz küçümseyici bir şekilde de kullanılabilir. Yani, yardım ederken aslında karşıdaki kişinin işini kolaylaştırmak yerine, onun “tembellik yapmasına” da sebep oluyormuş gibi bir anlam taşıyabilir.
Daha da açarsak, bu ifadeyi genellikle birinin bir konuda işini kolaylaştırırken kullanırız. Mesela, “Hadi gel, sen ot yoldur, ben de seni izleyip yapacağım!” diyerek, karşınızdaki kişiye küçük bir işte yardımcı oluyorsunuz, ancak ona fazla yüklenmemek adına işin biraz da kolay olmasını sağlıyorsunuz. Aslında tam anlamıyla yapılan iş “faydalı” olsa da, dilin inceliklerine dikkat edersek, bu cümlede bazen ironik bir ton da vardır.
“Ot Yoldurmak”ın Kökeni ve Kullanımı
Gelelim bu ifadenin kökenine. Argo deyimlerinin bazen kesin bir kökeni olmamakla birlikte, “ot yoldurmak” ifadesinin kökeni, büyük olasılıkla köy hayatına dayanmaktadır. Ot, köylerde insanlar için önemli bir kaynak. Hayvanlar için yem, hatta bazen tarımda bile kullanılıyor. Yoldurmak ise bir şeyin kolaylaşmasını sağlamak anlamında kullanılıyor. Yani bu iki kelime bir araya geldiğinde, doğrudan işin kolaylaşmasını veya birinin daha az çaba sarf etmesini sağlamak anlamına geliyor.
Özetle, “ot yoldurmak”, birine yardımcı olmanın yanında, bazen yapılan yardımın “gönüllü” ama çok fazla yük getirmeyen bir tür yardım olduğu hissiyatını verebilir. Yani, gerçekten yardımı yapan kişi bazen karşısındaki kişinin işini aşırı kolaylaştırmış olabilir.
“Ot Yoldurmak” Argo İfadesinin Modern Kullanımı
Günümüz argosunda “ot yoldurmak” ifadesinin kullanımı, sosyal hayatta da daha sık karşımıza çıkıyor. Üniversite ortamında, özellikle derslerde bir arkadaşınıza, “Ya sen ot yoldur, ben de çalışırım!” şeklinde söylemek, aslında ona yardım etmeye çalıştığınızı gösteriyor. Ama alt metinde hafif bir tembellik de olabilir. Yani, bu tarz ifadeler bazen birbirimize şaka yapma ve bu şakalarla arkadaşlık ilişkilerini güçlendirme biçiminde kullanılıyor.
Bir arkadaşınıza “ot yoldurmak” diye şaka yaparken, aslında onu küçümsemek ya da işin kolayını bulmasına yardım etmek istemiyorsunuz. Tam aksine, argo kullanımı ile biraz da eğlenceli ve rahat bir ortam yaratıyorsunuz. Üniversite kantinlerinde, ders aralarında arkadaşlarım arasında sıkça duyduğum bir tabirdir. Mesela, çok zor bir matematik problemini çözmeye çalışan bir arkadaşımıza, “Hadi gel, ot yoldur, sen uğraşırken ben dinlerim!” diyerek hem şaka yapıyoruz hem de birbirimize yardımcı olmaya çalışıyoruz.
Bir “Ot Yoldurma” Örneği
Şimdi, bu ifadeyi daha da somutlaştırmak gerekirse, işte bir örnek: Diyelim ki Eskişehir’de bir kafedeyiz ve bir arkadaşım yeni aldığı bilgisayarının ayarlarını yapmaya çalışıyor. Bu iş, çok basit gibi gözükse de o kadar fazla detaya sahip ki, biz ona yardımcı olurken şunları diyebiliriz: “Hadi gel, sen ot yoldur, ben de senin yanında bakarım.” Burada aslında arkadaşımıza biraz yardımcı oluyoruz ama esasen bu yardımı ona kolaylık sağlayarak yapıyoruz. Ve tabii, bir yandan da şaka yapmış oluyoruz. Bu, hem yardımlaşmanın hem de sosyal ortamda keyifli bir atmosferin sonucu oluyor.
“Ot Yoldurmak” Ne Zaman Kullanılmamalı?
Elbette her argo kelime ya da deyim gibi, “ot yoldurmak” da her zaman uygun bir dil kullanımı değildir. Bazen, karşınızdaki kişi bu yardımı küçümseme olarak algılayabilir. Özellikle ciddi durumlarda, ya da daha zorlayıcı ve önemli işler söz konusu olduğunda, bu tarz bir ifadenin kullanılması yerine, doğrudan ve yapıcı bir dil tercih edilmelidir. Yani, ciddi bir konuda biri yardım bekliyorsa, bu ifade, belki de uygun olmayabilir. Aksi takdirde, birinin işini küçük düşürmüş olabilirsiniz.
Sonuç: “Ot Yoldurmak” Hala Yaygın Bir Argo İfadesi
Sonuç olarak, “ot yoldurmak” ifadesi, günümüzde hâlâ gençler arasında oldukça yaygın kullanılan ve sosyal ilişkileri biraz daha eğlenceli hale getiren bir deyim. Hem arkadaşlık ilişkilerinde hem de sosyal hayatta, şaka yaparak yardımcı olmanın keyfini çıkarıyoruz. Fakat, ne kadar eğlenceli olsa da, her durumda doğru yer ve zamanda kullanmakta fayda var. “Ot yoldurmak” ifadesi, eğlenceli bir yardım biçimi olabilir, ama bu yardımın küçümseme ya da tembellik olarak algılanmaması gerektiğini unutmamalıyız. Böylece, bu argo ifadenin anlamını daha iyi kavrayıp, sosyal ilişkilerde doğru bir biçimde kullanabiliriz.